آیین دادرسی مدنی
ماده ۸۴
در موارد زیر خوانده می‌تواند ضمن پاسخ نسبت به ماهیت دعوا ایراد کند: ۱- دادگاه صلاحیت نداشته باشد. ۲- دعوا بین همان اشخاص در همان دادگاه یا دادگاه هم عرض دیگری قبلا اقامه شده و تحت رسیدگی باشد و یا اگر همان دعوا نیست دعوایی‌باشد که با ادعای خواهان ارتباط کامل دارد. ۳- خواهان به جهتی از‌جهات قانونی از قبیل صغر، عدم رشد، جنون یا ممنوعیت از تصرف در‌اموال در نتیجه حکم ورشکستگی، اهلیت قانونی‌برای اقامه دعوا نداشته باشد. ۴- ادعا متوجه شخص خوانده نباشد. ۵- کسی که به عنوان نمایندگی اقامه دعوا کرده از قبیل وکالت یا ولایت یا قیمومت و سمت او محرز نباشد. ۶- دعوای طرح شده سابقا بین همان اشخاص یا اشخاصی که اصحاب دعوا قائم مقام آنان هستند، رسیدگی شده نسبت به آن حکم قطعی صادر‌شده باشد. ۷- دعوا بر فرض ثبوت، اثر قانونی نداشته باشد از قبیل وقف و هبه‌بدون قبض. ۸- مورد دعوا مشروع نباشد. ۹- دعوا جزمی نبوده بلکه ظنی یا احتمالی باشد. ۱۰- خواهان در دعوای مطروحه ذی‌نفع نباشد. ۱۱- دعوا خارج از موعد قانونی اقامه شده باشد.
توضیح خلاصه
قبل از ورود به بحث اصلی، خوانده (طرفی که از او شکایت شده) می‌تواند یک سری ایرادات شکلی به دعوا بگیرد. مثل اینکه بگوید: «این دادگاه اصلاً صلاحیت رسیدگی ندارد»، «خواهان اهلیت قانونی ندارد» یا «این دعوا قبلاً مطرح شده و حکم قطعی هم گرفته است». اگر دادگاه این ایرادات را قبول کند، ممکن است بدون رسیدگی به ماهیت دعوا، پرونده را مختومه اعلام کند.